Kijkersfile

Wat me altijd mateloos fascineert, is het fenomeen van de kijkersfile. Voor degenen die hier nog nooit eerder van hebben gehoord: er zijn mensen die keihard op hun rempedaal gaan staan op het moment dat ze op de andere weghelft een ongeluk zien gebeuren. Het resultaat is dan dat er niet één maar twee files ontstaan.

Het meest gênante is dat bestuurders op de goede weghelft, waar in feite niets gebeurt, ook nog hun mobiele telefoons pakken – alsof ze een professionele filmcrew zijn – zodat ze alles kunnen vastleggen voor familie, vrienden en alle andere volgers op sociale media.

Een motoragent in Noord-Brabant reed afgelopen zomer naar een botsing tussen een auto, een vrachtwagen en een touringcar op de A58. Nadat hij en zijn collega’s de eerste maatregelen hadden getroffen, staken ze de weg over om boetes uit te schrijven voor de ramptoeristen.

En dat waren er nogal wat: hij bekeurde 28 mensen voor het fotograferen en filmen van een ongeluk op de snelweg waarbij twee mensen gewond raakten. Want waar deze sensatiezoekers geen rekening mee hadden gehouden, was het gevaar dat zij veroorzaakten voor andere weggebruikers, die gewoon door wilden rijden naar huis, werk of een afspraak.

Dit voorbeeld staat symbool voor een groter maatschappelijk probleem. In plaats van anderen te helpen in een crisissituatie, of gewoon door te lopen, hebben we te maken met een generatie die veel liever de spannendste beelden schiet, om ze vervolgens op internet met anderen te delen. En waarom eigenlijk – vinden ze het stoer?

Na de terroristische aanslag in Barcelona verscheen er een video op internet waarop een jongen slalomde langs slachtoffers. Hoewel hij niet zeker kon weten of ze ook allemaal écht dood waren, vond hij zijn beeldregistratie belangrijker dan hulpverlening.

We willen allemaal de ster van onze eigen digitale wereld zijn, maar worden van lieverlee steeds vaker de losers van het echte leven. Fatsoen en boerenverstand zijn verdrongen door het geluk dat een paar retweets en likes met zich meebrengen. Ergens is er iets misgegaan in de evolutie van de mens. Het wordt tijd om onszelf te herijken.

(deze column verscheen eerder in Brabants Dagblad)